Xuất nhập khẩu qua cửa khẩu Bắc Phong Sinh - động lực tăng trưởng kinh tế biên mậu
Cửa khẩu Bắc Phong Sinh nằm tại xã Quảng Đức, tỉnh Quảng Ninh, là điểm giao thương quan trọng trên tuyến biên giới Việt – Trung. Thông thương trực tiếp với lối thông quan Lý Hỏa, Quảng Tây (Trung Quốc), cửa khẩu này ngày càng khẳng định vai trò trong hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa giữa 2 nước.
.jpg)
Cơ cấu hàng hóa đa dạng
Là điểm cuối của quốc lộ 18B, Bắc Phong Sinh nối liền qua cầu trên sông Ka Long sang phía Trung Quốc. Khu kinh tế cửa khẩu được thành lập theo Quyết định số 115/2002/QĐ-TTg, ngày 13-9-2002, của Thủ tướng Chính phủ.
Tháng 6-2024, cặp cửa khẩu song phương Hoành Mô - Động Trung, bao gồm lối thông quan Bắc Phong Sinh - Lý Hỏa, được chính thức công bố mở cửa, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho thông quan hàng hóa, người và phương tiện.
Hiện khu kinh tế cửa khẩu đang được quy hoạch với quy mô khoảng 9.373ha, định hướng phát triển thành khu kinh tế cửa khẩu quốc tế hiện đại đến năm 2045, tập trung vào thương mại, dịch vụ, logistics, du lịch và công nghiệp phụ trợ, đồng thời gắn kết với khu công nghiệp cảng biển Hải Hà cùng các khu kinh tế cửa khẩu lân cận như Móng Cái và Hoành Mô - Đồng Văn.
Trong những năm gần đây, hoạt động xuất nhập khẩu qua Bắc Phong Sinh ghi nhận sự tăng trưởng rõ rệt, dù vẫn chịu ảnh hưởng từ chính sách phía bạn, thời tiết và hạ tầng giao thông.
Năm 2025, tổng kim ngạch hàng hóa xuất nhập khẩu đạt hơn 90 triệu USD với, 3.615 tờ khai; thu phí sử dụng kết cấu hạ tầng đạt 4,24 tỷ đồng, vượt kế hoạch đề ra.
Tính từ đầu năm đến hết tháng 7-2026, hoạt động xuất, nhập khẩu qua lối thông quan Bắc Phong Sinh (Việt Nam) - Lý Hỏa (Trung Quốc) thuộc cặp cửa khẩu Hoành Mô (Việt Nam) - Động Trung (Trung Quốc) đạt nhiều kết quả tích cực, trong đó kim ngạch nhập khẩu tăng mạnh so với cùng kỳ năm 2025.
Theo báo cáo của Hải quan cửa khẩu Bắc Phong Sinh thuộc Chi cục Hải quan khu vực VIII, trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu qua đơn vị đạt 52,47 triệu USD, với 1.485 tờ khai, tăng 14% về kim ngạch nhưng giảm 28% về số tờ khai so với cùng kỳ năm 2025. Thu thuế xuất khẩu đạt hơn 3,05 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ.
Hoạt động nhập khẩu có mức tăng trưởng cao. Kim ngạch nhập khẩu đạt 12,1 triệu USD, với 494 tờ khai, tăng tới 628% về kim ngạch và 315% về số tờ khai so với cùng kỳ năm 2025. Thu thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng đạt hơn 26,83 tỷ đồng, tăng 667% so với cùng kỳ.
Cơ cấu hàng hóa qua cửa khẩu Bắc Phong Sinh khá đa dạng. Xuất khẩu chiếm tỷ trọng lớn với các mặt hàng chủ lực như thủy sản đông lạnh, nông sản (bèo, cói, long nhãn, hạt tiêu, hạt sen khô, gỗ keo xẻ thanh), hàng thủ công mỹ nghệ từ mây tre đan, giấy vàng mã và khoáng sản như cao lanh.
Đặc biệt, hàng xuất khẩu của cư dân biên giới thường chiếm tỷ trọng cao và tăng trưởng mạnh, có giai đoạn tăng hơn 80%. Ở chiều ngược lại, hàng nhập khẩu chủ yếu là giày dép, tạp hóa, đồ gia dụng và một số linh kiện phục vụ nhu cầu tiêu dùng trong nước.
Hoạt động xuất nhập khẩu tại Bắc Phong Sinh có nhiều thuận lợi nhờ cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa công tác hải quan giúp rút ngắn thời gian thông quan, cùng với số lượng doanh nghiệp tham gia ngày càng tăng (hơn 40 doanh nghiệp trong năm 2025) và sự hỗ trợ của tỉnh Quảng Ninh, cũng như sự phối hợp với phía Trung Quốc.
Cửa khẩu Bắc Phong Sinh là cửa khẩu biên giới quan trọng của tỉnh Quảng Ninh, nằm trên địa bàn xã Quảng Đức, giáp với Trung Quốc. Đối diện phía Trung Quốc là cửa khẩu Lý Hỏa thuộc Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây. Tính chất cửa khẩu này là cửa khẩu biên giới đất liền, phục vụ hoạt động xuất nhập khẩu, giao thương và qua lại biên giới. Cửa khẩu có vai trò là một trong những điểm kết nối kinh tế, thương mại giữa Quảng Ninh và Quảng Tây; đồng thời có ý nghĩa về quốc phòng, an ninh và giao lưu nhân dân vùng biên giữa 2 nước.
Phát triển kinh tế cửa khẩu
Với việc phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch khu kinh tế cửa khẩu đến năm 2045, Bắc Phong Sinh được kỳ vọng trở thành trung tâm kinh tế biên mậu năng động. Tỉnh Quảng Ninh đặt mục tiêu nâng giá trị xuất khẩu qua khu vực này lên 130 - 150 triệu USD trong những năm tới.
Việc đầu tư đồng bộ hạ tầng, logistics và dịch vụ sẽ giúp thu hút thêm doanh nghiệp, đa dạng hóa mặt hàng và góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội khu vực biên giới.
Cửa khẩu Bắc Phong Sinh không chỉ là điểm thông quan hàng hóa, mà còn là cầu nối quan trọng trong quan hệ hợp tác kinh tế Việt - Trung, góp phần phát triển bền vững vùng biên giới phía Đông Bắc của Tổ quốc.
Cùng đất nước và tỉnh vào kỷ nguyên vươn mình, vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, sau sắp xếp Quảng Đức được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã Quảng Thành, Quảng Thịnh và Quảng Đức (cũ) của huyện Hải Hà trước đây.
Xã Quảng Đức mới có diện tích tự nhiên khoảng 131km², dân số gần 12.000 người, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ đáng kể.
Đáng chú ý, toàn bộ Khu kinh tế cửa khẩu Bắc Phong Sinh với diện tích hơn 9.300ha nằm trọn trong địa giới hành chính của xã, tạo nên lợi thế khác biệt cho phát triển kinh tế cửa khẩu, thương mại, dịch vụ và logistics.
Các cấp lãnh đạo đã hoạch định lối đi cho Quảng Đức trong những năm tới là phát triển kinh tế gắn với bảo đảm quốc phòng - an ninh, nâng cao đời sống nhân dân.
Các nghị quyết chuyên đề về phát triển hạ tầng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh được ban hành và tổ chức thực hiện đồng bộ.
Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã Quảng Đức lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025 - 2030 đã định hướng phát triển mạnh các ngành thương mại, dịch vụ logistics, công nghiệp phụ trợ và sản xuất gắn với hoạt động xuất nhập khẩu.
Trong tầm nhìn đến năm 2030, xã Quảng Đức xác định kinh tế cửa khẩu là “đòn bẩy then chốt” để chuyển dịch cơ cấu kinh tế mạnh mẽ sang công nghiệp, dịch vụ.
Một trong những dấu ấn rõ nét nhất của sự đổi thay ở Quảng Đức là hệ thống hạ tầng ngày càng hoàn thiện. Các tuyến đường liên thôn, liên xã, đường vào khu vực cửa khẩu Bắc Phong Sinh được đầu tư, nâng cấp, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương và đi lại.
Tuyến đường cao tốc Vân Đồn - Móng Cái hoàn thành đã rút ngắn đáng kể thời gian kết nối Quảng Đức với trung tâm tỉnh và khu vực kinh tế trọng điểm phía Bắc.
Kinh tế - xã hội của xã Quảng Đức những năm gần đây tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực. Kinh tế biên mậu có nhiều khởi sắc. Hoạt động xuất nhập khẩu qua lối thông quan Bắc Phong Sinh diễn ra ổn định và có nhiều tín hiệu tích cực.
Ở chiều nhập khẩu, các mặt hàng chủ yếu, gồm: máy đào bánh xích đã qua sử dụng, giày dép, lốp ô tô, phụ tùng thay thế, vận thăng lồng và cẩu tháp. Kết quả trên cho thấy hoạt động xuất, nhập khẩu qua lối thông quan Bắc Phong Sinh - Lý Hoả đang có những chuyển biến tích cực, nhất là ở lĩnh vực nhập khẩu.
Cùng với việc tạo thuận lợi cho doanh nghiệp thực hiện thủ tục hải quan, đơn vị tiếp tục tăng cường quản lý, kiểm tra, giám sát hàng hóa, góp phần bảo đảm hoạt động thương mại biên giới diễn ra thông suốt, đúng quy định và nâng cao hiệu quả thu ngân sách.
Tuyến hành khách xuất nhập cảnh qua Bắc Phong Sinh - Lý Hỏa được vận hành chính thức đã tạo ra cơ hội mới cho việc phát triển kinh tế biên mậu. Công bố chính thức hoạt động xuất nhập cảnh qua Bắc Phong Sinh - Lý Hỏa là một bước cụ thể hóa các quan điểm, mục tiêu, định hướng và giải pháp thực hiện quy hoạch phát triển Khu kinh tế cửa khẩu Bắc Phong Sinh đã được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương, tỉnh Quảng Ninh phê duyệt, chỉ đạo triển khai thực hiện.
Đây là sự kiện được nhân dân, chính quyền 2 nước quan tâm, góp phần thu hút, đẩy mạnh các hoạt động giao thương hàng hoá, phát triển kinh tế biên mậu, phát triển du lịch giữa hai bên qua Bắc Phong Sinh (Việt Nam) - Lý Hoả (Trung Quốc).
Trong thời gian tới, hai bên tiếp tục quan tâm phối hợp chặt chẽ trong quy hoạch, mở, xây dựng, quản lý hệ thống cửa khẩu, lối mở biên giới, trong đó tập trung đầu tư mạnh mẽ cả về cơ sở hạ tầng cũng như các trang thiết bị hiện đại tại cửa khẩu, tạo điều kiện thuận lợi cho người, phương tiện xuất nhập cảnh, hàng hóa xuất nhập khẩu và thúc đẩy hợp tác thương mại, du lịch qua biên giới.
Bên cạnh đó, hai bên sẽ không ngừng đi sâu hợp tác thực chất cùng có lợi giữa 2 địa phương; tăng cường trao đổi hợp tác, tích cực nghiên cứu đề xuất những mô hình quản lý cửa khẩu hiệu quả, như: mô hình cửa khẩu số, cửa khẩu thông minh…, nâng cao hiệu suất thông quan tại Bắc Phong Sinh - Lý Hoả, góp phần phát triển kinh tế biên giới giữa hai bên.
Hiện nay, Hải quan Bắc Phong Sinh đang tích cực đẩy mạnh cải cách hành chính, hỗ trợ doanh nghiệp tối đa trong hoạt động thông quan, đồng thời duy trì hiệu quả công tác giám sát, tạo điều kiện thuận lợi để thúc đẩy kim ngạch thương mại qua biên giới.
Công tác kiểm soát biên giới và phòng chống buôn lậu tiếp tục được siết chặt. Các lực lượng chức năng tăng cường phối hợp, giữ vững an ninh khu vực, đảm bảo thông suốt luồng hàng hóa nhưng vẫn ngăn chặn hiệu quả các hành vi vi phạm.
Trung tá Nguyễn Công Hưng - Chính trị viên Đồn Biên phòng Quảng Đức - cho biết: “đơn vị được giao nhiệm vụ quản lý 17,22km đường biên giới trên đất liền. Trong điều kiện địa bàn rộng, dân cư thưa thớt, đời sống nhân dân ở một số nơi còn khó khăn, Đồn luôn xác định xây dựng “thế trận lòng dân” là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Những năm gần đây, tình hình buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới thuộc địa bàn do Đồn quản lý cơ bản được kiểm soát, không để xảy ra bị động, bất ngờ"./.
