Phát huy nguồn lực trí tuệ, nâng tầm vị thế Tạp chí Cộng sản trong kỷ nguyên phát triển mới

Hội nghị là dịp tri ân các thế hệ lãnh đạo, cán bộ, biên tập viên và cộng tác viên đã đồng hành cùng quá trình xây dựng, phát triển Tạp chí; đồng thời, trao đổi, đề xuất những định hướng nhằm phát huy nguồn lực trí tuệ, nâng cao chất lượng nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn và tuyên truyền trong kỷ nguyên mới.

Tham dự Hội nghị có các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương; các đồng chí nguyên lãnh đạo Tạp chí Cộng sản qua các thời kỳ; các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, cán bộ hoạt động thực tiễn cùng đông đảo cộng tác viên của Tạp chí.

PGS, TS Dương Trung Ý - Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản - chủ trì Hội nghị. Đồng chủ trì có: TS Lê Hải, Ủy viên Ban Biên tập, Trưởng Ban Tạp chí Cộng sản điện tử và PGS, TS Nguyễn Vũ Hoàng, Trưởng Ban Thư ký, Tạp chí Cộng sản.

Phát biểu tại Hội nghị, PGS, TS Dương Trung Ý nhấn mạnh, cách đây tròn 96 năm, ngày 5-8-1930, chỉ ít tháng sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, Tạp chí Đỏ - tiền thân của Tạp chí Cộng sản ngày nay - do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập và trực tiếp làm Chủ bút đã xuất bản số đầu tiên.

Sự kiện đó không chỉ đánh dấu sự ra đời của cơ quan lý luận đầu tiên của Đảng, mà còn thể hiện tầm nhìn chiến lược của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta về vai trò đặc biệt quan trọng của lý luận đối với sự nghiệp cách mạng.

Trải qua nhiều tên gọi khác nhau, từ Tạp chí Đỏ, Tạp chí Bônsơvích, Tạp chí Sinh hoạt nội bộ, Tạp chí Học tập đến Tạp chí Cộng sản, Tạp chí luôn tuyệt đối trung thành với mục tiêu, lý tưởng của Đảng; đồng hành cùng sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, công cuộc đổi mới, hội nhập và phát triển đất nước.

Mỗi bước trưởng thành của Tạp chí đều gắn liền với quá trình phát triển tư duy lý luận của Đảng, góp phần đưa lý luận soi sáng thực tiễn, đồng thời thông qua tổng kết thực tiễn để tiếp tục bổ sung, phát triển lý luận.

Theo PGS, TS Dương Trung Ý, trước những biến đổi sâu sắc do khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo mang lại, sứ mệnh của Tạp chí Cộng sản không chỉ dừng lại ở việc tuyên truyền, luận giải các nghị quyết, chủ trương đã được ban hành, mà phải chủ động phát hiện vấn đề mới, tổng kết thực tiễn, phát triển tư duy lý luận, phản biện khoa học và kiến nghị chính sách.

Tạp chí cần phấn đấu trở thành trung tâm hàng đầu về tổng kết thực tiễn, nghiên cứu và phát triển lý luận của Đảng; cơ quan báo chí lý luận chính trị chủ lực quốc gia hiện đại, chuyên nghiệp, đa nền tảng và một trung tâm dữ liệu lý luận tầm quốc gia của Đảng.

Đồng chí Tổng Biên tập khẳng định, một trong những nhân tố quyết định làm nên bản sắc, uy tín và sức sống của Tạp chí Cộng sản trong gần 1 thế kỷ qua chính là đội ngũ cộng tác viên. Lịch sử phát triển của Tạp chí cũng là lịch sử hội tụ, kết nối và phát huy trí tuệ của nhiều thế hệ lãnh đạo, nhà lý luận, nhà báo, nhà khoa học, nhà quản lý và cán bộ thực tiễn trên mọi miền đất nước.

Đội ngũ cộng tác viên không chỉ là lực lượng cung cấp bài viết, mà còn là những “điểm tựa trí tuệ”, những “cánh tay nối dài” của Tạp chí trong phát hiện vấn đề mới, tổng kết thực tiễn, phản biện khoa học và cung cấp luận cứ phục vụ xây dựng chủ trương, chính sách.

Do đó, xây dựng đội ngũ cộng tác viên trong giai đoạn mới phải hướng tới hình thành một cộng đồng trí tuệ chiến lược của Đảng, kết nối chặt chẽ giữa nhà lý luận với nhà quản lý, nhà khoa học với cán bộ thực tiễn, kinh nghiệm của thế hệ đi trước với tư duy đổi mới sáng tạo của đội ngũ trí thức trẻ.

Hội thảo lắng nghe các tham luận của nguyên lãnh đạo Tạp chí, chuyên gia, nhà khoa học, cán bộ quản lý, cộng tác viên gắn bó với Tạp chí Cộng sản.

Tham luận tại Hội nghị, GS, TS Vũ Văn Hiền - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản - cho rằng, trong hệ thống báo chí cách mạng Việt Nam, Tạp chí Cộng sản có vị trí đặc biệt quan trọng, giữ vai trò định hướng chính trị, tư tưởng; tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đồng thời là lực lượng nòng cốt trong đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch.

Để hoàn thành tốt sứ mệnh đó, bên cạnh đội ngũ cán bộ, phóng viên, biên tập viên chuyên trách, lực lượng cộng tác viên là nguồn lực quan trọng, góp phần mở rộng phạm vi thông tin, bổ sung tri thức, kinh nghiệm thực tiễn và tạo nên sức sống phong phú cho các sản phẩm báo chí.

Trong môi trường truyền thông số, cộng tác viên không chỉ viết bài mà còn có thể cung cấp ảnh, video, đồ họa, dữ liệu, podcast và tham gia các diễn đàn trực tuyến, góp phần hình thành hệ sinh thái nội dung đa nền tảng.

GS, TS Vũ Văn Hiền đề nghị Tạp chí xây dựng chiến lược phát triển mạng lưới cộng tác viên theo hướng chuyên nghiệp, lâu dài, có trọng tâm; tổ chức đội ngũ cộng tác viên theo từng lĩnh vực chuyên môn; ưu tiên thu hút chuyên gia đầu ngành, nhà khoa học, nhà quản lý, cán bộ hoạt động thực tiễn và các trí thức trẻ có tư duy đổi mới, khả năng làm chủ công nghệ.

Cùng với đó, cần hoàn thiện cơ chế phối hợp, phản hồi, động viên, đãi ngộ; xây dựng cơ sở dữ liệu số về cộng tác viên và thường xuyên tổ chức đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng viết báo, xử lý dữ liệu, sản xuất nội dung đa phương tiện, kiểm chứng thông tin và đạo đức nghề nghiệp.

Từ góc độ thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, giáo dục, PGS, TS Đặng Đình Quý - nguyên Thứ trưởng Bộ Ngoại giao - nhận định, Tạp chí Cộng sản có lợi thế đặc thù trong việc phát hiện những vấn đề mới cần nghiên cứu, tổ chức và kết nối các nguồn lực trí tuệ, xây dựng diễn đàn trao đổi lý luận có chất lượng học thuật cao, đồng thời phổ biến, lan tỏa các kết quả nghiên cứu tới cán bộ, đảng viên và đông đảo bạn đọc.

Theo PGS, TS Đặng Đình Quý, Tạp chí cần phát huy mạnh mẽ hơn vai trò trung tâm kết nối trí tuệ và diễn đàn lý luận của Đảng; chủ động tổ chức các hội thảo, tọa đàm chuyên đề; mở rộng hợp tác với các học viện, viện nghiên cứu, trường đại học, cơ quan hoạch định chính sách và đội ngũ chuyên gia trong và ngoài nước.

Thông qua đó, Tạp chí có thể lựa chọn, thẩm định, biên tập và chuyển hóa các kết quả nghiên cứu có giá trị thành những sản phẩm tuyên truyền, giáo dục chất lượng cao, góp phần lan tỏa tri thức lý luận trong toàn hệ thống chính trị và xã hội.

PGS, TS Đặng Đình Quý cũng đề nghị tiếp tục đổi mới nội dung tuyên truyền theo hướng xuất phát từ những vấn đề thực tiễn đang đặt ra; tăng cường các bài viết có tính phân tích, dự báo và gợi mở chính sách.

Cùng với việc nâng cao chất lượng ấn phẩm in và Tạp chí Cộng sản điện tử, cần phát triển các sản phẩm truyền thông mới như video, infographic, podcast, tọa đàm trực tuyến và chuyên đề đa phương tiện, nhằm mở rộng phạm vi tiếp cận, nhất là đối với cán bộ trẻ, sinh viên và các nhóm công chúng mới.

Phân tích về sứ mệnh tuyên truyền lý luận chính trị trên không gian mạng, GS, TS Trần Thị Minh Tuyết - Học viện Báo chí và Tuyên truyền - cho rằng, không gian mạng đã trở thành một bộ phận trọng yếu của đời sống xã hội và là địa bàn mà công tác tư tưởng của Đảng cần chủ động chiếm lĩnh.

Trong điều kiện cộng đồng mạng ngày càng đông đảo, Tạp chí Cộng sản phải đi tiên phong trong truyền bá lý luận chính trị, cung cấp các quan điểm chính thống của Đảng, góp phần củng cố niềm tin và nâng cao khả năng “miễn nhiễm” của công chúng trước các luồng thông tin sai trái, độc hại.

Theo GS, TS Trần Thị Minh Tuyết, chuyển đổi số không chỉ là số hóa nội dung, mà đòi hỏi thay đổi tư duy và phương thức tổ chức hoạt động. Nội dung lý luận chính trị cần được thể hiện linh hoạt, trực quan, dễ hiểu, phù hợp với đặc điểm tiếp nhận thông tin của từng nhóm công chúng.

Đồng thời, Tạp chí cần tăng cường nắm bắt dư luận xã hội trên không gian mạng, chuyển từ truyền thông một chiều sang đối thoại, tương tác, qua đó kịp thời nhận diện những vấn đề mà cán bộ, đảng viên và nhân dân quan tâm để tổ chức nghiên cứu, luận giải bằng những quan điểm khoa học, chính thống và có sức thuyết phục.

Các ý kiến tại Hội nghị thống nhất cho rằng, trước yêu cầu mới, Tạp chí Cộng sản cần tiếp tục kiên định nền tảng tư tưởng của Đảng; bám sát việc tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; lấy thực tiễn và hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo; nâng cao tính chiến đấu và sức thuyết phục trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; nâng tầm thông tin đối ngoại và hợp tác quốc tế về lý luận.

Cùng với đó, cần chuyển mạnh từ tư duy phản ánh thực tiễn sang kiến tạo lý luận từ thực tiễn; gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn, phản biện, biên tập, xuất bản và truyền thông; phát triển mỗi công trình nghiên cứu thành một hệ sinh thái sản phẩm đa nền tảng, kết hợp hài hòa giữa chiều sâu học thuật với khả năng lan tỏa rộng rãi.

Trong khuôn khổ chương trình, Hội nghị công bố và trao quyết định của Thủ tướng Chính phủ về việc tặng Bằng khen cho các các nhân có thành tích xuất sắc trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Đây là sự ghi nhận xứng đáng đối với những thành tích, đóng góp của các cán bộ tạp chí nhận được bằng khen trong quá trình công tác thời gian qua.

Kết luận Hội nghị, PGS, TS Dương Trung Ý khẳng định, truyền thống 96 năm là niềm tự hào lớn lao, nhưng chỉ thực sự có giá trị khi được tiếp nối bằng đổi mới sáng tạo, khát vọng vươn lên và những đóng góp mới cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc.

Trong thời gian tới, Tạp chí Cộng sản tập trung thực hiện tốt một số định hướng chiến lược sau đây: Thứ nhất, xây dựng Tạp chí trở thành trung tâm hàng đầu về tổng kết thực tiễn, nghiên cứu và phát triển lý luận của Đảng.

Thứ hai, xây dựng Tạp chí Cộng sản trở thành cơ quan báo chí lý luận chính trị chủ lực quốc gia hiện đại, chuyên nghiệp và đa nền tảng.

Thứ ba, xây dựng Tạp chí trở thành trung tâm kết nối trí tuệ và cầu nối giữa lý luận với thực tiễn.

Thứ tư, xây dựng Tạp chí Cộng sản trở thành lực lượng nòng cốt trên mặt trận tư tưởng, lý luận của Đảng.

Thứ năm, xây dựng Tạp chí Cộng sản trở thành một thiết chế lý luận chính trị hiện đại, một trung tâm dữ liệu lý luận tầm quốc gia của Đảng trong kỷ nguyên số.

Tạp chí Cộng sản tin tưởng sâu sắc rằng, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư; với sự phối hợp chặt chẽ của các ban, bộ, ngành, địa phương; cùng sự đồng hành của đội ngũ các nhà khoa học, chuyên gia, cộng tác viên và bạn đọc trên cả nước, Tạp chí Cộng sản sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, hoàn thành xuất sắc sứ mệnh mà Đảng và nhân dân giao phó; góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, xây dựng đất nước Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, phồn vinh, hạnh phúc và vững bước tiến vào kỷ nguyên phát triển mới./.