Nâng cao vai trò, trách nhiệm của cấp ủy đối với tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn tỉnh Bắc Giang
Trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, tỉnh Bắc Giang luôn xác định một trong những giải pháp quan trọng để thực hiện chương trình mục tiêu giảm nghèo bền vững, bảo đảm an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới, ổn định chính trị và phát triển kinh tế - xã hội đó là sử dụng hiệu quả nguồn lực tín dụng chính sách xã hội.
Với sự đoàn kết, quyết tâm, chủ động, sáng tạo, linh hoạt trong chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền các cấp; sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị; đặc biệt là sự đồng thuận, tin tưởng, ủng hộ của toàn thể nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp, Bắc Giang đã không ngừng vươn lên, vượt qua khó khăn, tạo bước phát triển đột phá, đã đạt được những kết quả hết sức ấn tượng, nổi bật, toàn diện trên tất cả các lĩnh vực, đặc biệt là trên lĩnh vực phát triển kinh tế.
Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh đã nghiêm túc quán triệt, phổ biến, kịp thời cụ thể hóa nội dung các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Chính phủ về tín dụng chính sách xã hội. Ngay sau khi Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị số 40-CT/TW, ngày 22-11-2014, về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách xã hội, Kết luận số 06-KL/TW, ngày 10-6-2021, về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 40-CT/TW, Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh đã kịp thời ban hành các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành, các địa phương trong tỉnh tập trung triển khai thực hiện.
Qua đó, các cấp ủy Đảng, chính quyền, cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân đã nhận thức rõ hơn về vị trí, vai trò đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và tính nhân văn sâu sắc của tín dụng chính sách xã hội, tạo được sự thống nhất trong nhận thức và hành động, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị trong triển khai thực hiện có hiệu quả tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn tỉnh.
Coi nhiệm vụ phát triển tín dụng chính sách xã hội là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên gắn với triển khai thực hiện các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của các đơn vị, địa phương.
Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh thường xuyên chỉ đạo Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Bắc Giang, các sở, ngành, cơ quan đơn vị địa phương tập trung thực hiện tốt công tác huy động nguồn lực cho tín dụng chính sách xã hội; nghiên cứu, tham mưu, đề xuất huy động các nguồn lực, lồng ghép, gắn kết sử dụng có hiệu quả nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội trong thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn tỉnh; bảo đảm lồng ghép có hiệu quả tín dụng chính sách xã hội với các hoạt động khuyến công, khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư, hỗ trợ kỹ thuật, chuyển giao công nghệ, tiêu thụ sản phẩm; tập huấn và hướng dẫn người dân các kiến thức cơ bản về tài chính, ngân hàng, kỹ năng quản lý tài chính cá nhân, sử dụng vốn vay hiệu quả, khuyến khích người vay tham gia xây dựng các mô hình sản xuất, chuỗi liên kết, tổ hợp tác,... nhằm phát huy hiệu quả sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội.
Hằng năm, bên cạnh việc tranh thủ tối đa nguồn vốn các chương trình tín dụng chính sách xã hội từ Trung ương, tỉnh đã chỉ đạo ưu tiên, bố trí nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác sang Ngân hàng Chính sách xã hội...

Hiện tại, trên địa bàn tỉnh đang triển khai thực hiện 18 chương trình tín dụng chính sách xã hội, với tổng dư nợ đạt 6.317 tỷ đồng, tăng trưởng dư nợ bình quân hằng năm gần 19%, với 109.741 khách hàng còn dư nợ.
Vốn tín dụng chính sách xã hội được triển khai đến 100% số xã, phường, thị trấn trên địa bàn, trong đó được ưu tiên tập trung vào vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; đã giúp cho trên 752 nghìn lượt hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác được vay vốn với tổng số tiền 17,4 nghìn tỷ đồng để phát triển sản xuất kinh doanh, tạo sinh kế, tăng thu nhập, ổn định đời sống; giúp cho gần 184 nghìn hộ nghèo vượt qua ngưỡng nghèo và trên 90 nghìn hộ thoát cận nghèo, tạo việc làm mới cho trên 72 nghìn lao động.
Nguồn vốn này đã từng bước cải thiện và nâng cao đời sống người dân, tạo chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện ở các vùng khó khăn, đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần quan trọng trong công tác giảm nghèo.
Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 30,67% (năm 2005) xuống còn 3,81% (năm 2022), theo chuẩn nghèo đa chiều mới. Toàn tỉnh đã có 148/182 xã (81,3%) đạt chuẩn nông thôn mới, 6/10 đơn vị cấp huyện (60%) đạt chuẩn nông thôn mới và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới; 43 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, 01 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu, 240 thôn đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu.
Tỉnh Bắc Giang luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo củng cố đội ngũ cán bộ ngân hàng chính sách xã hội các cấp. Từ năm 2013, tỉnh đã chỉ đạo bố trí chủ tịch ủy ban nhân dân cấp xã làm thành viên Ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng Chính sách xã hội cấp huyện, góp phần nâng cao vai trò quản lý nhà nước và trách nhiệm của người đứng đầu chính quyền cấp xã đối với hoạt động tín dụng chính sách xã hội tại cơ sở, cũng như việc triển khai thực hiện các chương trình tín dụng chính sách xã hội ở tất cả các khâu, đồng thời quản lý tốt nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn xã.
Thông qua công tác triển khai thực hiện, kiểm tra, giám sát, chủ tịch ủy ban nhân dân cấp xã kịp thời nắm bắt được tình hình quản lý vốn vay và xử lý những đề xuất, kiến nghị tại cơ sở. Cấp ủy, chính quyền các cấp luôn quan tâm, tạo điều kiện, hỗ trợ Ngân hàng Chính sách xã hội về trụ sở, cơ sở vật chất.
Với 1 chi nhánh, 9 phòng giao dịch trực thuộc và mạng lưới các điểm giao dịch được bố trí tại 100% số trụ sở ủy ban nhân dân cấp xã đã giúp cho người nghèo và các đối tượng chính sách khác tiếp cận nguồn vốn tín dụng thuận lợi, tiết giảm chi phí, bảo đảm an toàn trong giao dịch với ngân hàng.
Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp đã phát huy hiệu quả vai trò tập hợp lực lượng, đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về tín dụng chính sách xã hội đến các tầng lớp nhân dân, nhất là người nghèo và các đối tượng chính sách khác; nâng cao hiệu quả giám sát của toàn dân đối với công tác này.
Bốn tổ chức chính trị - xã hội (Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên) đã chủ động, tích cực thực hiện tốt các nội dung công việc được Ngân hàng Chính sách xã hội ủy thác. Đến nay, đã thành lập và quản lý 3.156 tổ tiết kiệm và vay vốn tại các thôn, tổ dân phố trên địa bàn với 109.418 tổ viên.
Các tổ tiết kiệm và vay vốn đã hướng dẫn thủ tục cho vay, tổ chức họp bình xét cho vay bảo đảm công khai, dân chủ, minh bạch, đúng đối tượng, giúp người dân tiếp cận nguồn vốn thuận tiện, nhanh chóng; thường xuyên kiểm tra, giám sát, đôn đốc, bảo đảm người vay sử dụng vốn đúng mục đích, chấp hành nguyên tắc "có vay - có trả", trả nợ gốc và lãi đúng hạn đã cam kết.
Việc thành lập các tổ tiết kiệm và vay vốn tại các thôn, tổ dân phố đã tạo thành mạng lưới, kênh dẫn vốn tín dụng rộng khắp, trở thành cầu nối giữa ngân hàng với người vay vốn, góp phần truyền tải kịp thời nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội đến với các đối tượng được thụ hưởng.
Bên cạnh đó, đã làm tốt công tác tư vấn, hướng dẫn, hỗ trợ ứng dụng khoa học kỹ thuật, hỗ trợ liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm, xây dựng và nhân rộng các mô hình sản xuất, kinh doanh điển hình, giúp người dân sử dụng vốn vay hiệu quả, từng bước nâng cao thu nhập, ổn định cuộc sống, vươn lên thoát nghèo và làm giàu.
Với việc triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp, chất lượng tín dụng chính sách xã hội ngày càng được nâng cao. Đến ngày 30-6-2023, dư nợ do các tổ chức chính trị - xã hội quản lý đạt 6.284 tỷ đồng, chiếm tỷ lệ 99,5% tổng dư nợ tín dụng chính sách xã hội; tổng nợ quá hạn là 1,9 tỷ đồng, chiếm tỷ lệ 0,03% tổng dư nợ ủy thác; có 628/712 tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác cấp xã không có nợ quá hạn (chiếm tỷ lệ 88,2%); 3.050 tổ tiết kiệm và vay vốn không có nợ quá hạn (chiếm tỷ lệ 96,6%).
Các sở, ngành, cơ quan, đơn vị, địa phương thường xuyên quan tâm, hỗ trợ, tạo điều kiện về mọi mặt để Ngân hàng Chính sách xã hội triển khai thực hiện có hiệu quả các chương trình tín dụng chính sách xã hội, chủ động tham mưu, đề xuất cơ chế, chính sách nhằm huy động nguồn lực cho tín dụng chính sách xã hội.
Qua đó, năng lực, hiệu quả hoạt động của Ngân hàng Chính sách xã hội ngày càng được nâng lên, phát huy tốt vai trò, nâng cao hiệu quả trong triển khai tín dụng chính sách xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, ổn định đời sống nhân dân trên địa bàn.
Với những kết quả đạt được trong thời gian qua, có thể khẳng định cấp ủy, chính quyền tỉnh Bắc Giang đóng vai trò hết sức quan trọng trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo việc triển khai, thực hiện chủ trương, chính sách về tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn, từng bước khẳng định vị thế quan trọng đối với sự phát triển kinh tế xã hội của tỉnh, góp phần tích cực thực hiện thắng lợi mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp đề ra.
Đồng thời cũng là minh chứng khẳng định sự phù hợp giữa chủ trương, chính sách của Đảng, Chính phủ với thực tiễn tình hình kinh tế - xã hội, đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng của đông đảo tầng lớp nhân dân, nhất là người nghèo và các đối tượng chính sách; sự đúng đắn, hiệu quả trong việc duy trì và phát triển mô hình tổ chức, phương thức quản lý tín dụng chính sách xã hội thể hiện tính ưu việt và những đặc thù riêng có của Việt Nam.
Tín dụng chính sách xã hội do Ngân hàng Chính sách xã hội thực hiện là giải pháp sáng tạo, có tính nhân văn sâu sắc, là công cụ, giải pháp có tính căn cơ, lâu dài để thực hiện thắng lợi các mục tiêu, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo nhanh, bền vững, xây dựng nông thôn mới và bảo đảm an sinh xã hội, tạo sự gắn kết chặt chẽ toàn đảng, toàn dân./.
