Cà Mau chuyển đổi số, đáp ứng nhu cầu và sự thuận tiện của người sử dụng

Trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, chuyển đổi số trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy chính quyền và chất lượng phục vụ người dân.

Định hướng này được đặt ra trong Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22-12-2024, đồng thời được tỉnh Cà Mau cụ thể hóa bằng Kế hoạch số 05-KH/BCĐ và Kế hoạch số 421/KH-UBND về “Hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị trên địa bàn tỉnh Cà Mau”.

Những chuyển biến tích cực

Thời gian qua, tỉnh Cà Mau đã đạt được những chuyển biến tích cực trong triển khai chuyển đổi số, thể hiện trên các phương diện từ hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng đến đổi mới hoạt động quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Nhận thức rõ vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đối với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, Tỉnh ủy Cà Mau chủ động cụ thể hóa các chủ trương của Trung ương thành chương trình, kế hoạch hành động phù hợp với điều kiện thực tiễn địa phương.

Ngay sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW được ban hành, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã xây dựng chương trình hành động, thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh nhằm cụ thể hóa chủ trương của Trung ương phù hợp với thực tiễn địa phương.

Công tác quán triệt, tuyên truyền được triển khai với nhiều hình thức, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và nhân dân.

Đặc biệt, phong trào “Bình dân học vụ số” bước đầu tạo sức lan tỏa trong cộng đồng, nền tảng học tập số của tỉnh ghi nhận sự hưởng ứng tích cực với hơn 34 nghìn tài khoản học viên tham gia và trên 400 nghìn lượt tương tác.

Đây là kết quả cho thấy vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy từng bước được cụ thể hóa thành hành động, tạo nền tảng chính trị và sự đồng thuận xã hội cho quá trình chuyển đổi số tại địa phương.

Với trọng tâm là hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng số, xây dựng dữ liệu dùng chung và thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong hoạt động quản lý, điều hành.

Tỉnh đã ban hành các cơ chế, chính sách liên quan, trong đó Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành 4 nghị quyết, Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành 8 quyết định nhằm tạo cơ sở pháp lý cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Chương trình số 11-CTr/TU, ngày 11-12-2025, xác định 62 mục tiêu, cụ thể hóa thành 101 nhiệm vụ, giải pháp. Về hạ tầng, mạng cáp quang và sóng di động đã được mở rộng đến toàn bộ các xã, phường và khu dân cư, tạo điều kiện để người dân tiếp cận các dịch vụ số.

Trong hoạt động quản lý, tỉnh chú trọng triển khai ứng dụng công nghệ thông qua hệ thống Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC) để theo dõi, giám sát dữ liệu đa lĩnh vực; đồng thời đẩy mạnh hệ thống quản lý văn bản điện tử và chữ ký số tại các cơ quan nhà nước.

Đáng chú ý, việc giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến ngày càng được đẩy mạnh, góp phần giảm dần phương thức xử lý hồ sơ trực tiếp và nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền.

Ngoài ra, chuyển đổi số tại cấp xã, phường đang từng bước gắn với yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Tỉnh đã đưa vào hoạt động 64 trung tâm phục vụ hành chính công cấp xã, đồng thời chú trọng đầu tư.

Về việc tiếp nhận và xử lý thủ tục hành chính trên môi trường điện tử, phần lớn hồ sơ hiện được tiếp nhận trực tuyến, công tác số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết thủ tục hành chính được triển khai rộng rãi.

Qua đó, chất lượng phục vụ và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp đối với hoạt động của chính quyền từng bước được nâng cao.

Đặc biệt, tại xã Ninh Quới, cán bộ không chỉ tiếp nhận hồ sơ mà còn trực tiếp hướng dẫn người dân thực hiện các thao tác trên môi trường số, từ đăng nhập, chuẩn bị hồ sơ đến theo dõi kết quả.

Qua đó, việc hỗ trợ này góp phần nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, từng bước hình thành thói quen sử dụng dịch vụ số trong cộng đồng.

Hai điểm nghẽn lớn cần tháo gỡ

Tuy nhiên, đằng sau những kết quả đạt được, quá trình chuyển đổi số tại Cà Mau vẫn còn một số điểm nghẽn cần tháo gỡ, đặt ra yêu cầu về các định hướng giải quyết; từ đó nâng cao hiệu quả thực chất và mang lại giá trị thiết thực cho người dân.

Thứ nhất, nguồn nhân lực phục vụ chuyển đổi số chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tiễn. Một số vị trí việc làm tại cấp xã chưa được hoàn thiện; khối lượng công việc tăng trong khi biên chế giảm, khiến cán bộ, công chức phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực.

Bên cạnh đó, nhân lực chuyên môn về công nghệ, dữ liệu và chuyển đổi số còn thiếu, phân bố chưa đồng đều; năng lực ứng dụng công nghệ và điều hành của một bộ phận còn hạn chế.

Để khắc phục, tỉnh cần đổi mới công tác tuyển dụng, đào tạo và sử dụng nhân lực; tổ chức bồi dưỡng đáp ứng yêu cầu trong điều kiện mới. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế thu hút, đãi ngộ nhân lực chất lượng cao, nhất là chuyên gia trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số.

Thứ hai, kỹ năng số và khả năng tiếp cận dịch vụ công trực tuyến của người dân vẫn còn là rào cản. Ví dụ ở xã Ninh Quới, tỷ lệ hồ sơ nộp trực tuyến chưa phản ánh đầy đủ mức độ chủ động của người dân, bởi cứ 3 hồ sơ “trực tuyến” thì có 2 hồ sơ trên thực tế vẫn là giao dịch tại quầy, cho thấy tình trạng “số hoá hộ”.

Đặc biệt, người cao tuổi và những người ít có điều kiện tiếp xúc với công nghệ còn gặp khó khăn khi thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử. Vì vậy, chính quyền địa phương cần duy trì hoạt động hỗ trợ trực tiếp, đồng thời hướng dẫn người dân tự thực hiện các thao tác cơ bản như lưu mã hồ sơ, theo dõi thông báo và tra cứu kết quả.

Các đơn vị chuyên môn cần được phát huy vai trò trong hướng dẫn tại khu dân cư, ưu tiên các nhóm còn hạn chế về kỹ năng số. Hiệu quả hỗ trợ không chỉ được đo bằng số lượt hướng dẫn mà quan trọng hơn là khả năng người dân tự thực hiện ở những lần tiếp theo.

Để chuyển đổi số thực sự trở thành luồng sinh khí mới, khơi mở những chuyển biến sâu sắc cho tỉnh Cà Mau, trước hết cần từng bước tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, nhân lực, hạ tầng và khả năng tiếp cận của người dân.

Bởi suy cho cùng, giá trị đích thực của chuyển đổi số không chỉ được đo đếm bằng công nghệ được ứng dụng hay nền tảng được xây dựng, mà còn được thể hiện qua những chuyển biến tích cực, thiết thực trong đời sống người dân.

Khi công nghệ thực sự chạm đến nhu cầu của người dân, đồng hành cùng hoạt động của chính quyền và lan tỏa đến mọi lĩnh vực kinh tế - xã hội, chuyển đổi số mới có thể trở thành nền tảng vững chắc cho một Cà Mau năng động, hiện đại và phát triển bền vững./.

Minh Thư