Nhích dần tới giải pháp
Những ngày qua, tiến trình ngoại giao tìm kiếm giải pháp chính trị hòa bình để nhanh chóng chấm dứt cuộc chiến ở Ukraina diễn ra rất sôi động với 2 tuyến thương thảo chính là giữa Mỹ với Nga và giữa Mỹ với Ukraina.
Do Tổng thống Mỹ Donald Trump không muốn để các đồng minh châu Âu của Ukraina trong Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tham gia vào tiến trình này, do những đồng minh ấy và Nga không thể đàm phán trực tiếp được với nhau; nên phía Ukraina sử dụng cách thức tham vấn với các đồng minh của Ukraina trước khi bước vào các vòng đàm phán với Mỹ.
Trong thực chất, Nga và Ukraina thương thảo gián tiếp với nhau thông qua sự trung gian và can dự trực tiếp của Mỹ; chứ trên danh nghĩa và biểu hiện ra bên ngoài, Nga và Ukraina không đàm phán với nhau. Tiến trình này khởi đầu với đề xuất 28 điểm nội dung của ông D. Trump về giải pháp chính trị hòa bình cho cuộc chiến ở Ukraina.
Nga hài lòng trong khi Ukraina, EU và NATO bác bỏ đề xuất này. Sau đó, Ukraina cùng các đồng minh ở châu Âu đưa ra đề xuất giải pháp mới. Nó được phía Mỹ dùng để thương thảo với Nga để rồi Mỹ đàm phán tiếp với Ukraina.
Kết quả đàm phán giữa Mỹ và Nga được chuyển cho Ukraina. Ukraina lại trao đổi với các đồng minh ở châu Âu để rồi có được đề xuất giải pháp mới với 20 điểm nội dung. Mỹ và Ukraina lại thương thảo với nhau về đề xuất 20 điểm nội dung này.
Cách thức đàm phán như thế làm cho toàn bộ quá trình đàm phán không thể tiến triển nhanh chóng, nhưng đưa lại 2 hiệu ứng tích cực. Chính những hiệu ứng này lại rất có thể quyết định thành công cuối cùng của cả quá trình đàm phán ngoại giao nhằm đạt được giải pháp chính trị hòa bình, giúp chấm dứt cuộc chiến ở Ukraina. Hiệu ứng thứ nhất là tạo nên đà tiến triển cho cả quá trình.
Bước đi tuy chậm nhưng liên tục tiến bước mới có thể tới được đích và mới có được ngày đi tới đích. Đà tiến đó khích lệ tất cả các bên liên quan trực tiếp cũng như gián tiếp không nản chí, mà duy trì kiên định quyết tâm cùng nhau bước tiếp.
Hiệu ứng thứ hai là “gạn đục khơi trong” khi cùng nhau đi từ thỏa thuận nhỏ đến thỏa thuận lớn, để rồi cuối cùng tập trung vào việc tháo gỡ những vướng mắc và bế tắc lớn nhất. Hai hiệu ứng này sẽ dần làm cho cả quá trình đàm phán trở nên không còn có thể bị đảo ngược.
Việc giải quyết những vấn đề cốt lõi vẫn còn rất khó khăn và mọi sự lạc quan vẫn còn phải đi cùng với thận trọng, nhưng hiện không thể không xác nhận là các bên liên quan đều đang cùng hướng về phía giải pháp và nhích dần về phía giải pháp./.