Tái hiện hoạt cảnh nhà vua mở tiệc trà chiêu đãi quần thần
Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế phối hợp cùng thương hiệu Đôi Dép phục dựng nghi thức và tái hiện hoạt cảnh nhà vua mở tiệc trà chiêu đãi quần thần. Chương trình thưởng trà Hoàng cung được tổ chức từ 20g00 các ngày từ 25 đến 27-4-2025, tại Di Nhiên đường, Vườn Ngự uyển Thiệu Phương, Đại Nội, thành phố Huế.
Buổi tái hiện Ngự trà Hoàng cung được tổ chức tại Di Nhiên đường - ngôi nhà cùng với Cẩm Xuân đường, Hàm Xuân hiên, Vĩnh Phương hiên là các kiến trúc nằm bốn phía của mô hình kiến trúc độc đáo Vạn tự hồi lang, tức có hành lang uốn khúc hình chữ vạn (卍) nằm ở trung tâm chạy ra 4 phía, tại 4 góc của hồi lang này có 4 công trình kiến trúc nhỏ, gồm 2 đường và 2 hiên.
Vườn Thiệu Phương là một trong những ngự uyển tiêu biểu của triều Nguyễn. Vườn được xây dựng vào năm 1828, dưới thời Vua Minh Mạng, nằm ở phía Đông bên trong Tử Cấm Thành.
Qua các biến cố thăng trầm của lịch sử, khu vườn dần bị bỏ hoang, thu hẹp. Đến thời Vua Khải Định, các công trình chính của vườn đã bị huỷ hoại hoàn toàn và nằm trong tình trạng hoang phế. Bên cạnh đó, các công trình mới xuất hiện cũng làm thay đổi hầu hết kiến trúc xung quanh khu vực của di tích này.
Năm 2002, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế phối hợp với Bảo tàng Lịch sử Việt Nam tiến hành khai quật khảo cổ học, với dự án “Bảo tồn, phục hồi thích nghi vườn Thiệu Phương”, bước đầu khởi động cho việc đánh thức vườn Thiệu Phương sau một thời gian dài hoang phế. Hiện nay, diện mạo vườn Thiệu Phương đã được phục hồi.
Vào năm 1844, vườn Thiệu Phương được Vua Thiệu Trị xếp làm thắng cảnh thứ hai của đất thần kinh trong bộ thơ Ngựđề danh thắng đồ hội thi tậpcủa nhà vua, gắn liền với bài thơ Vĩnh thiệu phương vănvà bức tranh kính (tranh gương) hiện còn trưng bày ở Bảo tang Cổ vật Cung đình Huế.
Những thông tin lịch sử ấy là cơ sở để lựa chọn địa điểm tổ chức tái hiện Ngự trà Hoàng cung tại vườn Thiệu Phương, tạo tiền đề tổ chức thường xuyên các hoạt động trải nghiệm thực tế cho du khách khi tới tham quan Đại Nội có thể hiểu được tinh hoa trà thức Việt Nam theo hình thái Ngự thức.
Từ các hiện vật văn hóa, lịch sử, không gian thưởng trà được trưng bày các cặp câu đối do Vua Thiệu Trị đề từ trong các bài thơ của mình theo hình thức câu đối trong cung xưa; trưng bày các bài thơ khảm xương (bài thơ Vũ trung sơn thuỷ - Non nước trong mưa - một bài thơ chơi chữ độc đáo của Vua Thiệu Trị, 56 chữ đọc được 64 bài; bài Mạn ca - Khúc hát tản mạn - một bài thơ triết lý về cuộc đời của Vua Tự Đức; bài thơ chữ Nôm Mừng đặng mưa - bài thơ bày tỏ niềm vui của Vua Tự Đức khi cầu đảo được mưa, niềm vui về nông vụ; bài thơ Tân thiều thí bút - Thử bút đầu năm của Vua Thành Thái viết về cảnh sắc thần kinh thời tiết thuận và niềm hy vọng mùa màng bội thu). 
Nhà vua truyền đội nhạc công cùng ca công ngâm bài thơ do vua và các quan vừa sáng tác; nhân cao hứng, nhà vua mời các quan cùng các vị khách thưởng thức những bài bản nhã nhạc do các nhạc quan vừa san định (tiểu nhạc Phú lục địch; múa cung đình Trình tường tập khánh; ca Huế Ngự Hương trà ngát hoàng cung).
Trình tường tập khánh là một điệu múa cung đình mang tính chúc tụng. Trong điệu múa, bốn vị tứ trụ thiên thần thay mặt Ngọc Hoàng Thượng Đế xuống trần chúc mừng sinh nhật nhà vua. Tay cầm 4 bức liễn với nội dung chúc tụng: Thiên tử trường thọ/ Sống lâu muôn tuổi/ Bốn phương chúc mừng/ Điềm lành dâng tiến.
Ngự Hương trà ngát hoàng cung là bài ca Huế được sáng tác mới theo bài bản Phẩm Tuyết. Ngự Hương trà mang ý nghĩa là trà của nhà vua đồng thời cũng là trà của miền núi Ngự sông Hương đậm nét văn hoá Kinh kỳ.
Cuối cùng, nhà vua ban trà cho các quan và tặng trà cho các vị khách và tuyên bố buổi thưởng trà kết thúc. Sau đó, người tham dự tiếp tục trò chuyện và dạo chơi trong vườn Thiệu Phương.
Văn hóa trà Việt Nam đã có từ ngàn xưa, gắn liền với lịch sử dân tộc, thể hiện 5 hình thức thưởng trà tiêu biểu của người Việt, biểu trưng cho 5 phẩm chất: chân - thiện - mỹ - trí - tinh.
Sự đa dạng trong cách thưởng trà thể hiện sự phong phú, sâu sắc trong văn hóa trà Việt Nam. Đó chính là sự gói gọn của bản sắc dân tộc về tính đa thức và niệm thức sâu sắc trong đối nhân xử thế của người Việt. Sự đa dạng của các kiểu thức trong thưởng trà của người Việt được thể hiện qua “Ngũ thức Việt trà”:
- Mộc thức: là kiểu uống trà phổ biến của người Việt khi không quá đặt nặng tính cầu kỳ của việc thưởng trà. Mộc thức lấy sự chân phương - bình dị làm nền tảng.
- Văn thức: là cách thức thưởng trà ở mức độ cầu kỳ. Kiểu thức này đòi hỏi người thưởng trà có sự am hiểu nhất định về trà, từ cung cách uống cho đến loại trà uống, trà cụ... Văn thức đề cao vẻ đẹp, sự vi tế của trà Việt.
- Ngự thức: là cách thưởng trà cung đình dành cho những bậc vua chúa, hoàng tộc khi xưa. Ngự thức chính là sự tinh tuý của trà Việt.
- Tĩnh thức: là cách thức thưởng trà hướng đến sự an tĩnh, giàu tính chiêm nghiệm. Tĩnh thức hướng đến xây dựng tâm tĩnh lặng, nuôi dưỡng bản chất thiện lương của người Việt.
- Thư thức: là thưởng trà kết hợp với việc đọc sách, thưởng lãm nghệ thuật làm phong phú trí tuệ và tâm hồn người Việt. Thư thức biểu tượng cho trí tuệ của người Việt.
