Vì sao Tổng thống Mỹ Donald Trump giải thể USAID? - Kỳ cuối: Giải mã quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump giải thể USAID
Lê Thế Mẫu
Sắc lệnh nêu rõ: “dịch vụ và bộ máy quan liêu viện trợ nước ngoài, trong đó có hoạt động của Cơ quan Phát triển quốc tế Mỹ (USAID), không phục vụ lợi ích của người dân Mỹ và trong nhiều trường hợp đi ngược các giá trị Mỹ. Hoạt động này nhằm mục đích phá hoại hòa bình thế giới bằng cách thúc đẩy những ý tưởng ở nước ngoài đi ngược lại mối quan hệ hài hòa và ổn định trong nước và giữa Mỹ với các quốc gia”.
Trong bản ghi nhớ kèm theo sắc lệnh này, chính quyền Mỹ kêu gọi nhân viên USAID tham gia nỗ lực nhằm thay đổi cách tiếp cận của Washington đối với việc phân phối viện trợ nước ngoài để phục vụ chính sách “Nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Donald Trump và cảnh báo sẽ trừng phạt bất cứ ai coi thường sắc lệnh ngày 20-1-2025.
Tổng thống Mỹ D. Trump viết trên mạng xã hội X: “các quý vị có biết rằng USAID sử dụng tiền thuế của các quý vị để tài trợ cho hoạt động nghiên cứu vũ khí sinh học, bao gồm cả coronavirus đã từng gây ra đại dịch COVID-19 khiến hàng triệu người thiệt mạng không?”.
Đồng thời, chủ nhân Nhà Trắng yêu cầu các quan chức cấp cao của USAID cung cấp những tài liệu mật về hoạt động của cơ quan này, trong đó có tài liệu về mối liên quan trực tiếp với đại dịch COVID-19. Tài liệu được giải mật chứng tỏ coronavirus gây ra đại dịch COVID-19 không phải là một loại virus phát sinh trong tự nhiên mà là một loại vũ khí sinh học được USAID tài trợ để nghiên cứu phát triển.
Nhưng ngay cả khi các tài liệu mật của USAID chưa được giải mật, nhiều thông tin công khai về nguồn gốc của COVID-19 cũng đã được tiết lộ.
Sau khi ông D. Trump giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống, ngày 3-12-2024, Quốc hội Mỹ công bố bản báo cáo có tựa đề “Đánh giá hậu quả của đại dịch COVID-19: Bài học kinh nghiệm và con đường đi tiếp”.
Bản báo cáo chứng tỏ coronavirus gây ra đại dịch COVID-19 không xuất phát từ nguồn gốc tự nhiên, mà được tạo ra từ các phòng thí nghiệm vũ khí sinh học do Cục Tình báo trung ương Mỹ tài trợ bằng tiền của USAID. Còn các biện pháp đối phó COVID-19 được tổ chức tại Mỹ đã mang lại lợi nhuận cho những kẻ lừa đảo trị gía tới 500 tỷ USD.
Đại dịch COVID-19 đã được cảnh báo từ trước hàng thập niên trên cơ sở các thành tựu nghiên cứu phát triển virus trong phòng thí nghiệm. Năm 2008, Hội đồng Tình báo quốc gia Mỹ công bố bản báo cáo có tiêu đề “Các xu hướng toàn cầu tới năm 2025 trong một thế giới đang thay đổi”, trong đó đưa ra dự báo về đại dịch do coronavirus gây ra trên phạm vi toàn cầu, bắt nguồn từ một chủng virus mới xuất hiện ở Trung Quốc và sẽ nhanh chóng lan truyền khắp toàn cầu, ảnh hưởng tới tất cả các nước. Cũng theo bản báo cáo này, sẽ có tới hàng chục triệu người Mỹ bị nhiễm bệnh, số người chết do dịch có thể lên đến hàng triệu.
Năm 2010, Quỹ Rockefeller của Mỹ kết hợp với tổ chức mang tên Mạng kinh doanh toàn cầu công bố bản báo cáo có tiêu đề “Những kịch bản về tương lai công nghệ và phát triển quốc tế”, trong đó đưa ra 4 kịch bản về sự phát triển của thế giới.
Đáng chú ý nhất là kịch bản “Lock Step” mô tả gần đúng những gì diễn ra trên thế giới kể từ khi đại dịch COVID-19 bùng phát và lan tỏa ra khắp thế giới. Trước khi bùng phát đại dịch này, thế giới từng biết đến kết quả các công trình nghiên cứu khoa học được công bố cho thấy, coronavirus mang tên Sars-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19 đã được nghiên cứu theo đơn đặt hàng của tổ chức phi chính phủ ở Mỹ EcoHealth Alliance, được thành lập năm 2010 trên cơ sở hợp nhất Tổ chức Bảo vệ động vật hoang dã và Hiệp hội Bảo tồn sinh học.
Là một tổ chức phi lợi nhuận có chức năng nghiên cứu các biện pháp bảo vệ con người, động vật và môi trường trước tác động của các loại dịch bệnh truyền nhiễm mới, EcoHealth Alliance nhận tài trợ của USAID để thực hiện các dự án hợp tác nghiên cứu có sự tham gia của các nhà khoa học đến từ 6 trung tâm nghiên cứu ở Mỹ, Trung Quốc và Thụy Sĩ.
Trong số đó, từ Mỹ có Đại học Bắc Carolina, Trung tâm quốc gia nghiên cứu chất độc Arkansas, Đại học Y khoa Harvard, Viện nghiên cứu bệnh ung thư Dana-Farber. Từ Trung Quốc có Viện nghiên cứu virus Vũ Hán. Từ Thụy Sĩ có Viện nghiên cứu y - sinh học Zurich.
Trước khi EcoHealth Alliance tiến hành công trình nghiên cứu này, năm 1997, Viện Bệnh học phân tử của quân đội Mỹ từng tiến hành nghiên cứu tế bào mô phổi của một cư dân Alaska bị chết năm 1918 do đại dịch cúm Tây Ban Nha và được bảo quản vĩnh hằng trong kho lạnh. Đến năm 2002, các nhà khoa học Mỹ đã tạo được chủng virus gây bệnh được biến tính từ chủng virus gây ra đại dịch Tây Ban Nha.
Theo đặt hàng của EcoHealth Alliance, các nhà khoa học quốc tế đã nghiên cứu thành công cơ chế lây nhiễm coronavirus từ dơi sang người bằng cách cấy ghép một gene lạ và họ đã chế tạo thành công trong phòng thí nghiệm một virus nhân tạo, được đặt tên là chimeric virus.
Loại virus nhân tạo này bao gồm chuỗi phân tử axit nucleic được ghép với một loại phân tử có tên khoa học là capsidprotein đóng vai trò là màng ngoài của tế bào để bảo vệ bộ gene của virus chống lại tác động phá hoại cơ học, vật lý và hóa học. Capsidprotein không tồn tại trong tự nhiên mà do các nhà khoa học tạo ra.
Kết quả nghiên được công bố chính thức vào ngày 9-11-2015 trong Tạp chí y học Nature Medicie - một trong những tạp chí khoa học uy tín nhất thế giới.
Trên thực tế, các công trình nghiên cứu về biến đổi gene và tổng hợp virus từng được xúc tiến nghiên cứu trên thế giới trong gần 2 thập niên qua. Trong thời gian này, các nhà khoa học đã tạo ra những thay đổi cơ bản về chất lượng, công nghệ, quy mô, tính chuyên môn hóa trong lĩnh vực này.
Vì thế, các nhà khoa học uy tín hàng đầu trên thế giới cho rằng, coronavirus/SARS-CoV-2 là một loại virus hoàn toàn có khả năng tạo ta trong phòng thí nghiệm, chứ không phải là từ môi trường động vật hoang dã. Năm 2020, các nhà khoa học đã có thể tổng hợp một loại coronavirus chỉ trong vòng vài tuần. Ngày 21-2-2020, các nhà khoa học Thụy Sĩ công bố bản báo cáo cho biết, họ đã có thể tổng hợp được coronavirus/SARS-CoV-2.
Thực hiện Nghị quyết của Hội đồng Liên bang Nga ngày 12-4-2023, Ủy ban của Quốc hội Liên bang Nga tiến hành điều tra hoạt động của các chuyên gia Mỹ thành lập các phòng thí nghiệm chế tạo vũ khí sinh học trên lãnh thổ Ukraina. Kết quả điều tra chứng tỏ, là quốc gia duy nhất trên thế giới sử dụng cả vũ khí hạt nhân, vũ khí hóa học, Mỹ là quốc gia tiến hành các cuộc thử nghiệm vũ khí sinh học trên người như một phần của chương trình phát triển vũ khí sinh học.
Một trong những lĩnh vực trọng tâm trong Chiến lược An ninh quốc gia của Mỹ là hoàn thiện các phương pháp tiến hành chiến tranh sinh học tại nhiều chiến trường khác nhau, trong đó có các cuộc thử nghiệm nuôi cấy các virus gây bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm.
Các chuyên gia Mỹ nhận tài trợ của USAID để tiến hành các thí nghiệm ở Ukraina để chế tạo virus gây bệnh cực mạnh trên cơ sở gây biến tính gene các vi trùng gây bệnh lao phổi.
Nghị sĩ Quốc hội Nga Konstantin Kosachev nhận định: “hoạt động của USAID chưa bao giờ nhằm mục đích phát triển mà chỉ là tấm bình phong che đậy các phòng thí nghiệm vũ khí sinh học và các hoạt động can thiệp chính trị và quân sự của Mỹ”.
Thẩm phán liên bang Mỹ Carl Nichols cho phép chính quyền của Tổng thống D. Trump triển khai kế hoạch giải thể USAID. Trước đó, 2 chánh án liên bang ở Boston (Massachusetts) và Thủ đô Washington cũng đã tuyên bố với các nghiệp đoàn rằng, Tòa án Liên bang không ngăn cản chính quyền của Tổng thống Mỹ D. Trump giải thể USAID.
Tuy nhiên, quyết định của Tổng thống D. Trump giải thể USAID không có nghĩa là hủy bỏ hoàn toàn tổ chức này mà là cắt giảm đáng kể biên chế và sáp nhập vào Bộ Ngoại giao Mỹ. Đây được coi là một phần trong chiến lược cải tổ bộ máy của Chính phủ Mỹ, giúp tăng cường hiệu quả trongđiều phối viện trợ quốc tế của nước này.
Chỉ trong một đêm, khoảng 600 nhân viên của USAID đã bị khóa tài khoản email và hệ thống truy cập nội bộ. Ngày 3-2-2025, toàn bộ trụ sở USAID tại Thủ đô Washington chính thức bị đóng cửa, đánh dấu sự kết thúc của một cơ quan từng giữ vai trò chủ chốt trong chính sách viện trợ nước ngoài của Mỹ.
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio - người sẽ đảm nhận vị trí quyền Giám đốc USAID - cho biết, việc sáp nhập USAID vào Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ giúp giảm bớt sự chồng chéo trong hệ thống quản lý. Đây là nỗ lực nhằm tối ưu hóa việc sử dụng ngân sách viện trợ, đồng thời bảo đảm các chương trình được điều phối hiệu quả hơn với chính sách đối ngoại của Mỹ.
Sự sụp đổ của “đế chế” USAID là quyết định đầu tiên của Tổng thống Mỹ D. Trump nhằm làm suy yếu hàng trăm chương trình của “Nhà nước ngầm” (Deep State) - nơi hằng năm tiêu tốn tới 5.000 tỷ USD của Chính phủ và cũng là kẻ chủ mưu từng gây ra vụ tấn công khủng bố ngày 11-9-2001, ám sát Tổng thống Mỹ John F. Kennedy năm 1963 và mưu sát ứng cử viên D. Trump trong cuộc vận động tranh cử năm 2024.
Tổng thống D. Trump đã ký sắc lệnh yêu cầu công bố hàng nghìn tài liệu mật của Chính phủ về vụ ám sát Tổng thống J. Kennedy - vụ án làm dấy lên hàng loạt thuyết âm mưu trong nhiều thập niên./.